Powstanie Wielkopolskie pozostaje jednym z nielicznych zwycięskich zrywów niepodległościowych w polskiej historii. W Gminie Ostrów Wielkopolski jego 107. rocznica stanie się nie tylko momentem oficjalnych uroczystości, lecz także efektem długofalowej pracy edukacyjnej, współpracy instytucji i zaangażowania młodego pokolenia.
Pamięć budowana miesiącami
Obchody 107. rocznicy wybuchu Powstania Wielkopolskiego w Gminie Ostrów Wielkopolski zaplanowano w rozszerzonej formule, obejmującej zarówno wydarzenia rocznicowe, jak i działania edukacyjne poprzedzające główne uroczystości. Kulminacją będzie miała miejsce 27 grudnia 2025 roku w Sobótce, jednak przygotowania rozpoczęły się wiele miesięcy wcześniej.
Już na początku września w Gminnej Bibliotece Publicznej w Gorzycach Wielkich ruszyły warsztaty edukacyjne „Wertowanie w archiwach”, skierowane do uczniów klas VI–VIII szkół podstawowych z terenu gminy. Zajęcia poprowadziła dr Justyna Ratajczyk, kierownik Działu Informacji Naukowej i Zbiorów Specjalnych Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Adama Asnyka w Kaliszu. W warsztatach wzięli udział uczniowie czterech szkół podstawowych, którzy uczyli się pracy z cyfrowymi archiwami prasy lokalnej, krytycznego czytania źródeł oraz porządkowania informacji historycznych.
Efektem tej pracy stały się dwie „Powstańcze Jednodniówki” – reporterskie opracowania oparte na autentycznych materiałach archiwalnych. Uczniowie ze Szkoły Podstawowej im. Miłośników Przyrody w Daniszynie: Jakub Bednarek, Nadia Bestra i Adam Kląskała przygotowali zapis wydarzeń z 1918 roku, oparty głównie na relacjach naocznych świadków. Z kolei Weronika Jaworska, Zuzanna Frankowska i Katarzyna Potaśniczak ze Szkoły Podstawowej im. Ludwika Szymoniaka w Sobótce poświęciły swoją publikację postaci Stanisława Taczaka – pierwszego dowódcy Powstania Wielkopolskiego.
Jednodniówki zostaną opublikowane w 99. numerze „Informatora Gminy Ostrów Wielkopolski”, a także będą dostępne podczas głównych uroczystości rocznicowych w Sobótce.
Preludium do rocznicy
Pierwszym widocznym akcentem obchodów będzie wspólna akcja rozdawania powstańczych flag, zaplanowana na 21 grudnia. Wydarzenie organizowane jest we współpracy Gminy Ostrów Wielkopolski i Powiatu Ostrowskiego.
O godzinie 8:45 flagi będą rozdawane przy kościele pw. Najświętszej Maryi Panny i św. Józefa w Sobótce. Następnie, około godziny 12:15, podobna akcja odbędzie się w Lewkowie, przy kościele pw. św. Wojciecha. Liczba flag jest ograniczona.
– Wspólnie ze starostą Pawłem Rajskim chcemy rozdać flagi, aby mieszkańcy naszej gminy mogli udekorować nimi swoje posesje i w ten sposób uczcić 107. rocznicę Powstania Wielkopolskiego. Moim marzeniem jest, aby w przyszłości każda posesja taką flagę posiadała i manifestowała kolejne rocznice naszego zwycięskiego zrywu. Mamy z czego być dumni – podkreśla Dariusz Pryczak, wójt Gminy Ostrów Wielkopolski.
Główne obchody w Sobótce
Centralnym punktem tegorocznych obchodów będzie 27 grudnia 2025 roku w Sobótce. Program uroczystości łączy elementy oficjalne, religijne i wspólnotowe, podkreślając zarówno historyczny wymiar wydarzeń sprzed 107 lat, jak i ich współczesne znaczenie dla lokalnej tożsamości.
Program uroczystości:
- O godzinie 14:15 zaplanowano zbiórkę pocztów sztandarowych i delegacji przy skrzyżowaniu drogi Sobótka–Gutów. Następnie o 14:30 odbędzie się przemarsz oraz złożenie kwiatów przy pomniku upamiętniającym 700-lecie Sobótki.
- O godzinie 15:00 w kościele pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny i św. Józefa odprawiona zostanie msza święta w intencji Powstańców Wielkopolskich. Po nabożeństwie, od godziny 16:00, zaplanowano wspólne śpiewanie pieśni patriotycznych w kościele oraz piknik powstańczy przy świątyni.
Edukacja z myślą o przyszłości
Obchody 107. rocznicy nie kończą się wraz z grudniowymi wydarzeniami. Na początku stycznia 2026 roku przewidziano podsumowanie projektu edukacyjnego, którego efektem są „Powstańcze Jednodniówki”. Będzie to moment refleksji nad rolą edukacji historycznej i zaangażowania młodych ludzi w pielęgnowanie lokalnej i narodowej pamięci.
Wspólna organizacja, wspólna odpowiedzialność
Organizatorami obchodów 107. rocznicy wybuchu Powstania Wielkopolskiego są: Gmina Ostrów Wielkopolski, Powiat Ostrowski, Gminna Biblioteka Publiczna w Gorzycach Wielkich, Gminny Ośrodek Kultury w Wysocku Wielkim, Zarząd Oddziału Gminnego ZOSP RP w Ostrowie Wielkopolskim, Sołectwo Sobótka wraz z Kołem Gospodyń Wiejskich w Sobótce, Szkoła Podstawowa im. Ludwika Szymoniaka w Sobótce oraz Parafia pw. Najświętszej Maryi Panny i św. Józefa w Sobótce.
Tegoroczne obchody pokazują, że pamięć o Powstaniu Wielkopolskim nie jest wyłącznie rytuałem rocznicowym, lecz procesem budowanym konsekwentnie, z udziałem wielu środowisk i z myślą o kolejnych pokoleniach.
